نامهاي زيباي تركي-تركمني:
نامهاي تركيبي با «آراز/ اوراز» Araz/Oraz
تحقيق از: محمود عطاگزلي
نام «آراز، اوراز/ Araz، Oraz» در ميان تركمنها بسيار متداول است. در تركمنستان از شكل «اوراز/ Oraz» استفاده ميكنند، اما در ايران، شكل «اراز/ araz» كاربرد دارد. نخست مي خواهيم در بارهي خود واژهي «آراز، اوراز/ Araz، Oraz» اطلاعاتي را تقديم خوانندگان گرامي كنيم و بعد به نامهاي تركيبي با آن بپردازيم.
تا آنجايي كه ما اطلاع داريم، دربارهي ريشهي واژهي «آراز، اوراز/ Araz، Oraz» در بين محققين دو عقيده وجود دارد:
1-برخي معتقدند كه اين واژه در اصل از كلمهي «روزه»ي فارسي گرفته شده است. در زبان تركمني امروز اين كلمه به صورت «اوْرازا، آرازا» در همان معناي «روزه» كاربرد دارد و بچههايي كه در اين ماه مبارك به دنيا ميآيند را «اوراز، آراز» نامگذاري ميكنند.
2-برخي ديگر معتقدند كه اين واژه ريشهي تركي-تركمني دارد. ببينيم اين محققين چه ميگويند. بنابر عقيدهي اين محققين، اين واژه دو معنا پيدا ميكند:
الف- محقق ترك اسماعيل هادي در كتاب خود «فرهنگ تركي نوين: تأملاتي در عرصه ريشهشناسي» در توضيح كلمهي «آز» ميآورد: نام يكي از اقوام عتيق (كلاو) اولين بار در سنك نوشته يادواره كول تكين به نام اين قوم برمي خوريم. طبق تحقيقات اخير، قوم آز/ آس در سرتاسر آسيا پراكنده بودهاند.
منبع :http://www.yenises.org/?p=1108#more-1108
چیلله گئجه سین عزیزلمک اوچون خالق اوزیوردلارینا باغلی و قیش زمانینا قدر ساخلاماقی چتین اولان میوه لروایسدی و یای فصلینده تاپیلان میوه لری بوگئجه اوچون یئمگه حاضیرلاییب ایلین ان اوزون گئجه سینی گئچیرتمک اوچون "چیلله سفره" سنده یئروئرلر.قدیم زمان بوگونکی کیمی سردخانا و بوزدولابی(یخچال)اولمادیقی اوچون یازو یای میوه لرینی ساخلاماق چوخ باشارجیلیق و هنرایستردی.چیلله گئجه سنین ان گوزده اولان یئمگی قارپوزبعضاً قوهون دور کی قدیم یای فصلینده قارپوزی آلیب ،سامان ایچریسنده ائولرین یادا محله لرین سردابالاردا ساخلاردیلاربوایشی هرکس باشارابیلمزدی اونا گورده قارپوزی اوزون بیرزمان ساخلاماق و چیلله گئجه سینه یئتیشدیرمک چوخ باشارجیلیق ایستین بیر ایش سایلاردی.اوناگورده ده قارپوز چیلله سفره سنین گلینی سایلیب هر ائوده قارپوز یئیلرده.چیلله گئجه سی قارپوز یئمک اینانیشلارا گوره سویوقلوق اولدوقوندان سبب اولار کی قیش بویو آدام اوشومه ییب،خسته لیکلره دوچاراولماییب سویوق دان و اوشورتملردن اوزاق قالسین. 
چیلله گئجه سی سفره سین"شب چره وزلری"حالوا،پشمک،نوغول،باسلیق،سوجوق، کیشمیش، بادام؛ نخود ،گیردکان،قووورقا،توخوم، دان عبارت اولوب ؛میوه لردنده قارپوز،نار،آلما،هئیوا،ازگیل،قوهون، امرود،وآیری مووجود فصل میوه لری اولار.چیلله گئجه سنین شام خورگی ده گئنه بوگئجه یه عاییت اولار؛قدیم گونوموزده کی کیمی دوگی بول اولمادیقیندان هر ائوده دوگی و پیلو پیشیرلردی.
